Manushyabhav ni durlabhta na 10 drashtant
માનુષ્યભવની દુર્લભતા માટે 10 દ્રષ્ટાંત
- સમુદ્રમાં તરતું લાકડું અને તેના ભેળા મધ્યે રહેલું છિદ્ર
જેમ સમુદ્રમાં તરતું લાકડું ક્યારેક જ છિદ્ર સાથે મળે, તેમ માનુષ્યભવ બહુ દુર્લભ છે.
- સુઈની નોકે પડેલો સરસવનો દાણા
વિશાળ જગતમાં સરસવનો દાણા સુઈની નોકે બરાબર પડે એ જેમ અતિ દુર્લભ છે, તેમ માનવજન્મ પણ દુર્લભ છે.
- અંધકારમાં ઉડતું એક પક્ષી અને બંધ દરવાજાવાળી ખિડકી
યોગ્ય સમયે યોગ્ય સ્થાન મળવું અતિ મુશ્કેલ છે; માનવજન્મ પણ તેવી જ દુર્લભ તક છે.
- સમુદ્રમાં એક કાચબો અને તેની ગળામાં ફસાતું લાકડું
ઘણી વખત જીવન મળે છતાં માનવદેહ અને સદ્બુદ્ધિનો મેળ જવલ્લે જ થાય.
- અજાણ્યા રણમાં ખજાનો મળવો
જેમ ખાલી રણમાં ખજાનો મળવો અતિ દુર્લભ છે, તેમ માનવભવ મળવો પણ અતિ દુર્લભ છે.
- સૌ વર્ષમાં એકવાર ખીલતું ફૂલ
જેમ બહુ લાંબા અંતરે એકવાર ફૂલ ખીલે, તેમ માનવજન્મ દુર્લભ અને અમૂલ્ય છે.
- મોટા પર્વત પર વીજળીનો ચોક્કસ એક જ સ્થાને પડવો
યોગ્ય સંયોગનું બનવું દુર્લભ છે; માનવભવ પણ કર્મ, સંયોગ અને પુણ્યથી જ મળે છે.
- અંધ માણસને મણિ મળી જવો
મણિ હાથમાં આવે છતાં તેનો સાચો લાભ ન થાય તેમ, માનવભવ મળે છતાં ધર્મ ન સમજાય તો તે દુર્લભતાનો યોગ્ય લાભ નથી.
- દરિયાની લહેરોમાં એક ખાસ મુક્તો મળવો
અનેકમાં થી એક અમૂલ્ય વસ્તુ મળે તેવું; માનવભવ પણ અનેક જન્મોમાંથી એક અમૂલ્ય અવસર છે.
- ઘોર રોગમાંથી આરોગ્ય મેળવવું
જેમ કઠિન રોગમાંથી બચીને સ્વસ્થ થવું અતિ મૂલ્યવાન છે, તેમ સંસારના દુઃખોમાંથી બહાર આવવા માટે માનવજન્મ ઉત્તમ સાધન છે.
સાર: માનુષ્યભવ દુર્લભ છે, કારણ કે તેમાં જ ધર્મ, સંયમ, તપ, જ્ઞાન અને મોક્ષમાર્ગ પ્રાપ્ત કરવાની સાચી તક મળે છે. તેથી તેને વ્યર્થ ન જવા દેવો જોઈએ.