Aatma nu shuddhi senathi tahy
જૈનદર્શન અનુસાર આત્માનું શુદ્ધિકરણ (આત્મા નું શુદ્ધિ) મુખ્ય રીતે સત્કાર્ય અને જાતિના નિયમોનું પાલન દ્વારા થાય છે. આત્મા મૂળ રૂપે શુદ્ધ, જ્ઞાનમય અને આનંદમય છે, પણ કર્મોના બંધનથી તે અશુદ્ધ બને છે. આત્માને શુદ્ધ કરવા માટે નીચે મુજબના ઉપાયો જણાવવામાં આવ્યા છે:
- સમ્યક દર્શન, સમ્યક જ્ઞાન, સમ્યક ચારિત્ર:
આત્માનું મુક્તિ માર્ગ છે – સાચો દ્રષ્ટિકોણ, સાચું જ્ઞાન અને સાચું વર્તન. - સમ્યક દર્શન: સાચું શ્રદ્ધાન, તીર્થંકરો અને જૈન તત્વોમાં વિશ્વાસ. - સમ્યક જ્ઞાન: તત્વોનું સાચું જ્ઞાન. - સમ્યક ચારિત્ર: સદાચાર, અહિંસા, સત્ય, અપરિગ્રહ વગેરેનું પાલન.
- અહિંસા અને સયમનું પાલન:
હિંસા, અસત્ય, ચોરી, કુંચિતતા, પરિગ્રહ વગેરેથી બચવું.
- તપ અને પ્રાયશ્ચિત:
ઉપવાસ, એકાસણ, કાયોત્સર્ગ, સ્વાધ્યાય, પ્રાયશ્ચિત વગેરે દ્વારા આત્માનું શુદ્ધિકરણ થાય છે.
- ધ્યાન અને સ્વાધ્યાય:
આત્મા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવું અને સત્શાસ્ત્રોનું અધ્યયન કરવું.
- કર્મનો ક્ષય:
કર્મોની નિર્દ્વેષતા અને ક્ષય દ્વારા આત્મા શુદ્ધ બને છે.
સારાંશ: આત્માનું શુદ્ધિકરણ તપ, સયમ, જ્ઞાન, ચારિત્ર અને તત્વોની સમજ દ્વારા શક્ય છે. આત્મા ઉપર લાગેલા કર્મોના બંધનને દૂર કરવાથી આત્મા પોતે જ શુદ્ધ બની જાય છે.