Thar (Marva karva ) jate vankuchhul ni raksha kone kari
આ પ્રશ્ન ખાસ કરીને જૈન પરંપરા અને શાસ્ત્રો સાથે સંકળાયેલો છે. "થર (મરવા કરવી)" એટલે કે સંયમપૂર્વક મૃત્યુ (સલેખના/સંથારા) લેતી વખતે, જાતે વાંકુછુલ (જાડું/કઠણ કુંચલું કાપવું/દૂર કરવું) – તેની રક્ષા કોણે કરી – એ પ્રશ્ન છે.
જૈન શાસ્ત્રોમાં જણાવ્યા મુજબ, જ્યારે સાધુ અથવા સાધ્વી અથવા શ્રાવક શ્રાવિકા સંથારા (મરવા કરવું) સ્વીકારે છે ત્યારે તેઓ પોતાનો સર્વસંભવ સંયમ પાળે છે. એ સમયે શરીરના પ્રકૃતિગત ફેરફારો (જેમાં વાળ, વાંકુછુલ વગેરે) થવા લાગે છે. તે સમયે, સ્વયં પોતાના શરીર પર અત્યંત સંયમથી અને અહિંસા ના પાલન સાથે કટોકટી જરૂરી હોય તો પોતે જ તેની સંભાળ રાખે છે, પણ સામાન્ય રીતે અન્ય કોઈ વ્યક્તિ તેની મદદ કરે તો પણ એ વ્યક્તિને પણ સંપૂર્ણ સંયમ અને અહિંસા નું પાલન જરૂરી છે.
આ માટે ખાસ કરીને સાધુ-સાધ્વી સંથારા માં હોય ત્યારે, તેમનું વાંકુછુલ (શરીર ઉપર ઉગતા વધારે વાળ) કાઢવાની જવાબદારી તેમના અર્થધારી (સહાયરૂપ) સાધુ/સાધ્વી અથવા નજીકના સંયમી વ્યક્તિઓ દ્વારા થાય છે, જેથી સંથારા ગ્રહણ કરનાર વ્યક્તિને અહિંસા નું પાલન થાય અને તેમને વધુ પીડા ન પડે.
સારાંશ: સંથારા (મરવા કરવું) દરમિયાન વાંકુછુલ/વાળની રક્ષા અથવા સંભાળ સામાન્ય રીતે સ્વયં સંਥારા ગ્રહણ કરનાર અથવા તેમની સેવા માટે નિયુક્ત સંયમી વ્યક્તિ (અર્થધારી) દ્વારા કરવામાં આવે છે, અને એમાં અહિંસા નું સંપૂર્ણ પાલન કરાય છે.