જવાબ

“સરવાળે ભૂતિ” વિશે તમે જે પૂછ્યું છે તે નામ/પ્રસંગ સ્પષ્ટ રીતે ઓળખાઈ રહ્યો નથી.

જો તમારો પ્રશ્ન એ હોય કે કોઈ જૈન પાત્રે ધર્મ માટે પ્રાણ આપ્યા, ધર્મ માટે મહેનત કરી, કે કર્મને આધીન થઈને દુઃખ ભોગવ્યું, તો જૈન દૃષ્ટિએ જવાબ આ રીતે સમજવો જોઈએ:

• ધર્મ માટે પ્રાણ આપ્યા એટલે રાગ-દ્વેષ વગર, સમતા અને અહિંસામાં સ્થિર રહીને ધર્મ ન છોડવો.
• ધર્મ માટે મહેનત કરી એટલે તપ, સંયમ, ક્ષમા, સાધના અને આત્મશુદ્ધિ માટે પ્રયત્ન કરવો.
• કર્મને આધીન થયા એટલે ભૂતકાળનાં બંધાયેલા કર્મોના ઉદયથી સુખ-દુઃખ ભોગવવા પડ્યા.

જૈન સમજણ

જૈન ધર્મમાં દરેક જીવ પોતાના કર્મોને કારણે જન્મ, દુઃખ, સુખ, અપમાન, રોગ, મરણ વગેરે અનુભવે છે. પરંતુ મહાન આત્માઓની વિશેષતા એ છે કે તેઓ કર્મના ઉદયમાં પણ ધર્મ છોડતા નથી.

એટલે કોઈ મહાન પાત્રે દુઃખ કે મૃત્યુ સહન કર્યું હોય, તો તેને માત્ર “કર્મને આધીન થયા” એવું જ નહીં કહેવું; તેઓએ કર્મનો ઉદય સમતાથી સહન કરીને ધર્મની રક્ષા કરી — આવું સમજવું વધુ યોગ્ય છે.

Takeaway

જૈન દૃષ્ટિએ ધર્મ માટે સાચી વીરતા એ છે કે કર્મનો ઉદય આવે ત્યારે પણ આત્મધર્મ, સમતા, અહિંસા અને સંયમ ન છોડવો.