ચોર્યશીલાખ જીવયોની માંથી કેટલા જીવ સ્પષ્ટ બોલવાવાળા છે
2
જવાબ
જૈન પરંપરા અનુસાર ચોર્યાશી લાખ જીવયોનીમાંથી માત્ર મનુષ્ય અને દેવગતિના કેટલાક જીવો સ્પષ્ટ બોલવાવાળા ગણાય છે.
સમજણ
જૈન ધર્મમાં જીવોને વિવિધ યોનિઓમાં વર્ણવવામાં આવ્યા છે. તેમાં બધા જીવોમાં જ્ઞાન અને ચેતના હોય છે, પરંતુ સ્પષ્ટ વાણી બોલવાની ક્ષમતા બધામાં હોતી નથી.
સામાન્ય રીતે:
- મનુષ્ય — સ્પષ્ટ ભાષા બોલી શકે છે.
- દેવગતિના જીવો — તેમની વાણી પણ સમજાય તેવી માનવામાં આવે છે.
- તિર્યંચ જીવો — અવાજ કરે છે, પરંતુ સામાન્ય રીતે સ્પષ્ટ અર્થપૂર્ણ ભાષા બોલતા નથી.
- નારકી જીવો — દુઃખમય અવસ્થામાં હોય છે; તેમની વાણી અંગે સામાન્ય ઉપદેશમાં સ્પષ્ટ ભાષા બોલવાની વાત મુખ્ય રીતે દર્શાવવામાં આવતી નથી.
આધ્યાત્મિક સમજ
જૈન ધર્મમાં મનુષ્ય જન્મ વિશેષ માનવામાં આવે છે, કારણ કે મનુષ્ય પાસે:
- વિચાર કરવાની શક્તિ,
- ધર્મ સાંભળવાની અને સમજવાની ક્ષમતા,
- વાણી દ્વારા સત્સંગ, સ્વાધ્યાય અને ઉપદેશ કરવાની શક્તિ
હોય છે. તેથી મનુષ્ય જન્મને મોક્ષમાર્ગ માટે અતિ દુર્લભ અને કિંમતી માનવામાં આવે છે.
નિષ્કર્ષ
ચોર્યાશી લાખ જીવયોનીમાં સ્પષ્ટ બોલવાની મુખ્ય ક્ષમતા મનુષ્યમાં છે; દેવગતિના જીવોમાં પણ સમજાય તેવી વાણી માનવામાં આવે છે.