જવાબ

“ઇચ્છામિ ઠામિ પડિક્કમિઉં” અને “ઇચ્છામિ ઠામિ સૂત્ર” એક જ વસ્તુ નથી.

• “ઇચ્છામિ ઠામિ પડિક્કમિઉં” — આ એક વાક્ય/પ્રાર્થનાત્મક આરંભ છે, જેમાં સાધક પ્રતિક્રમણ કરવાની ભાવના વ્યક્ત કરે છે.
• “ઇચ્છામિ ઠામિ સૂત્ર” — સામાન્ય રીતે આ શબ્દપ્રયોગથી પ્રતિક્રમણમાં બોલાતું એક સૂત્ર સમજવામાં આવે છે, જેમાં દોષોની આલોચના અને ક્ષમા-ભાવ જોડાયેલો હોય છે.

સમજણ

“ઇચ્છામિ” નો અર્થ થાય છે — “હું ઇચ્છું છું” અથવા “મારી ભાવના છે.” “ઠામિ” નો અર્થ થાય છે — યોગ્ય સ્થાને/સ્થિર ભાવથી. “પડિક્કમિઉં” નો અર્થ થાય છે — “હું પ્રતિક્રમણ કરું છું”, એટલે કે થયેલા દોષોથી પાછો ફરું છું.

આથી “ઇચ્છામિ ઠામિ પડિક્કમિઉં” નો ભાવ થાય:

• હું શ્રદ્ધા અને વિનયથી પ્રતિક્રમણ કરું છું.
• મન, વચન અને કાયાથી થયેલા દોષોને સ્વીકારીને પાછો ફરું છું.
• ક્ષમા, પસ્તાવો અને સુધારાની ભાવના રાખું છું.

જ્યારે “ઇચ્છામિ ઠામિ સૂત્ર” એટલે માત્ર શરૂઆતનું વાક્ય નહીં, પરંતુ તેના પછી આવતું પૂર્ણ સૂત્ર/પાઠ, જેમાં દોષોની કબૂલાત, પ્રાયશ્ચિત્ત અને ક્ષમાપના વ્યક્ત થાય છે.

મુખ્ય ફરક

• “ઇચ્છામિ ઠામિ પડિક્કમિઉં” — પ્રતિક્રમણ કરવાની ઇચ્છા અને સંકલ્પ દર્શાવતું વાક્ય.
• “ઇચ્છામિ ઠામિ સૂત્ર” — પ્રતિક્રમણ વખતે બોલાતું સંપૂર્ણ સૂત્ર/પાઠ.

આધ્યાત્મિક અર્થ

જૈન ધર્મમાં પ્રતિક્રમણનો હેતુ માત્ર પાઠ બોલવાનો નથી, પરંતુ આત્માને દોષોથી દૂર કરીને શુદ્ધ ભાવ તરફ લાવવાનો છે. “ઇચ્છામિ” શબ્દ બતાવે છે કે આ ક્રિયા બળજબરીથી નહીં, પરંતુ પોતાની આંતરિક ઇચ્છા, વિનય અને જાગૃતિથી કરવી જોઈએ.

સાર

“ઇચ્છામિ ઠામિ પડિક્કમિઉં” એ પ્રતિક્રમણ શરૂ કરવાની ભાવના છે, જ્યારે “ઇચ્છામિ ઠામિ સૂત્ર” એ પ્રતિક્રમણમાં બોલાતું એક પૂર્ણ સૂત્ર છે.