Posted by
સમેતશિખરની પ્રતિકૃતિની રચના કેવી રીતે કરવી એ અંગેનું માર્ગદર્શન કયા ગ્રંથમાંથી પ્રાપ્ત થાય છે ?
2
જવાબ
સમેતશિખરની પ્રતિકૃતિની રચના કેવી રીતે કરવી તેનું માર્ગદર્શન “વિધાન ગ્રંથો” અને ખાસ કરીને જૈન પ્રતિષ્ઠા-વિધિ સંબંધિત ગ્રંથોમાંથી પ્રાપ્ત થાય છે.
પરંપરાગત રીતે આવા વિષયો માટે પ્રતિષ્ઠા-પાઠ, પ્રતિષ્ઠા-વિધાન, તથા જિનાલય-રચના અને પ્રતિષ્ઠા સંબંધિત આગમિક-પરંપરાના ગ્રંથોનો આધાર લેવાય છે.
સ્પષ્ટીકરણ
સમેતશિખરજી જૈન ધર્મનું અતિ પવિત્ર સિદ્ધક્ષેત્ર છે. તેની પ્રતિકૃતિ બનાવવી માત્ર શિલ્પકલા કે સ્થાપત્યનો વિષય નથી, પરંતુ તેમાં:
- ધાર્મિક મર્યાદા,
- પ્રતિષ્ઠા-વિધિ,
- પૂજન-વ્યવસ્થા,
- તીર્થંકરોના ટોંકોની યોગ્ય સ્થાપના,
- અને શ્રદ્ધાપૂર્વકની રચના
જોડાયેલી હોય છે.
આથી તેની રચના માટે સામાન્ય કલ્પના કરતા અધિકૃત વિધાનગ્રંથો અને આચાર્ય-પરંપરાનું માર્ગદર્શન લેવું યોગ્ય માનવામાં આવે છે.
નોંધ
ચોક્કસ ગ્રંથનું નામ પરંપરા પ્રમાણે — શ્વેતાંબર, દિગંબર, સ્થાનકવાસી વગેરેમાં — અલગ રીતે આપવામાં આવી શકે છે. તેથી જો તમે કોઈ ખાસ સંપ્રદાય કે પરંપરા પ્રમાણે પૂછતા હો, તો તે જણાવશો તો હું વધુ ચોક્કસ જવાબ આપી શકું.
