જવાબ

વાસક્ષેપ એ જૈન પૂજા-વિધિમાં વપરાતો સુગંધિત પવિત્ર ચૂર્ણ છે. તેને ભક્તિપૂર્વક ભગવાન, ગુરુ, શાસ્ત્ર અથવા પૂજ્ય પદ પર અર્પણ કરવામાં આવે છે.

તે સામાન્ય રીતે સુગંધિત દ્રવ્યોમાંથી બનેલો હોય છે, જેમ કે:

• ચંદન
• કેસર
• કપૂર
• અન્ય સુગંધિત ઔષધીય અથવા પવિત્ર દ્રવ્યો

સમજણ

“વાસક્ષેપ” શબ્દમાં “વાસ”નો અર્થ સુગંધ અને “ક્ષેપ”નો અર્થ અર્પણ કરવું અથવા છાંટવું એવો થાય છે. એટલે વાસક્ષેપનો અર્થ થયો — સુગંધિત પવિત્ર ચૂર્ણનું અર્પણ.

જૈન પરંપરામાં વાસક્ષેપનો ઉપયોગ ખાસ કરીને પૂજા, પ્રતિષ્ઠા, પાઠ, પ્રવચન, સાધુ-સાધ્વીજીના આશીર્વાદ અને ધાર્મિક વિધિઓમાં થાય છે.

આધ્યાત્મિક સમજણ

વાસક્ષેપ માત્ર સુગંધિત પાવડર નથી; તે ભક્તિ, પવિત્રતા અને શુભ ભાવનાનું પ્રતીક છે. જેમ સુગંધ વાતાવરણને પવિત્ર અને આનંદમય બનાવે છે, તેમ શુભ ભાવ આત્માને પવિત્રતા તરફ લઈ જાય છે.

સાર

વાસક્ષેપ એટલે જૈન ધાર્મિક વિધિઓમાં વપરાતું સુગંધિત પવિત્ર ચૂર્ણ, જે ચંદન, કેસર, કપૂર જેવા દ્રવ્યોથી બનેલું હોય છે અને ભક્તિપૂર્વક અર્પણ કરવામાં આવે છે.