Chandbala su karta tarigaya
ચંદનબાલા “શું કરતા તરિ ગયા?” — તેનો સાર
- ચંદનબાલાએ અપાર દુખમાં પણ ક્ષમા, દયા અને નિઃસ્વાર્થ ભાવ જાળવી રાખ્યા.
- મહાવીર સ્વામીના દીર્ઘ ઉપવાસ પછી તેમણે સંપૂર્ણ શુદ્ધિ-ભાવથી આહાર (ઉંટી ચોળા/મગ) અર્પણ કર્યો — આ “પારણા” પ્રસંગથી તેમની જીવનદિશા ધાર્મિક બની.
- પછી તેમણે દીક્ષા લીધી, પાંચ મહાવ્રત, તપ-સાધના, સ્વાધ્યાય અને અનુશાસિત સાધ્વીજીવનથી આત્મશુદ્ધિ વધારી. તેઓ સાધ્વી-સંઘની પ્રથમ પ્રમુખ (ગણિની) તરીકે માન્ય છે.
- તેમના જીવનનો કેન્દ્રબિંદુ હતો: અહિંસા, અપરિગ્રહ, ક્ષમા, સહનશીલતા અને શુદ્ધ ભાવથી દાન (આહારદાન). આ ગુણો આત્મકર્મ ક્ષયમાં સહાય બને છે. ચંદનબાલાની કથા માટે:
પરંપરા મુજબનો ભેદ (સ્પષ્ટ રીતે)
- શ્વેતામ્બર પરંપરા: ચંદનબાલાએ સાધ્વીજીવન અને તપથી અંતે મોક્ષ પ્રાપ્ત કર્યો એવો મત છે.
- દિગમ્બર પરંપરા: સ્ત્રીદેહથી તત્કાળ મોક્ષ શક્ય નથી — ચંદનબાલાએ ઉત્તમ ગુણસ્થાન સુધી પ્રગતિ કરીને પછીના પુરૂષ જન્મમાં મોક્ષ પ્રાપ્ત કર્યો એવો મત છે.
તેથી, “તેમણે શું કરીને તર્યા?” — નિઃસ્વાર્થ આહારદાન, દીક્ષા પછી કઠોર તપ-સાધના, અને સતત ક્ષમા-અપરિગ્રહ જેવા જૈન ગુણોના આશ્રયથી આત્મશુદ્ધિ કરી અને પરંપરા અનુસાર અંતે મોક્ષમાર્ગ સિદ્ધ કર્યો.